Bức tranh stablecoin trên Solana

Giới thiệu

Stablecoin là loại tài sản tiền mã hóa đầu tiên đạt được mức độ phù hợp giữa sản phẩm và thị trường trên toàn cầu. Không còn bị giới hạn trong các trường hợp sử dụng thuần tiền mã hóa, stablecoin ngày càng đóng vai trò là hạ tầng thanh toán phía sau cho các dòng tiền quốc tế. 

Trong 12 tháng qua, khối lượng giao dịch stablecoin tự nhiên trên chuỗi đã vượt 6,9 nghìn tỷ USD, qua 1,4 tỷ giao dịch stablecoin riêng lẻ. Vốn hóa thị trường của tất cả stablecoin hiện đạt 243,8 tỷ USD, tăng 52% so với cùng kỳ năm trước. Standard Chartered Bank dự báo thị trường stablecoin có thể tăng gấp 10 lần lên 2 nghìn tỷ USD trong vòng ba năm.

Các công ty fintech và doanh nghiệp truyền thống đang nhanh chóng đón nhận stablecoin, với những thông báo ứng dụng mới xuất hiện gần như mỗi tuần. Một số diễn biến chính đang thúc đẩy đà tăng tốc này:

Sự đón nhận từ các tên tuổi lớn

Vào tháng 2, Stripe công bố thương vụ trị giá 1,1 tỷ USD để mua lại Bridge, nền tảng API thanh toán stablecoin. Ước tính của Artemis cho thấy Bridge đang xử lý tổng khối lượng thanh toán (TPV) 1,5 tỷ USD mỗi tháng. Với mức phí ước tính 20–30 điểm cơ bản, doanh thu thuần thường niên hóa sẽ vào khoảng 36–54 triệu USD và thương vụ có hệ số định giá trên doanh thu từ 20–30 lần. Các nhà sáng lập Stripe đã nhấn mạnh thương vụ này cùng tầm quan trọng của nó tại sự kiện gần đây:

Thương vụ đình đám này được ca ngợi là “khoảnh khắc Instagram” của stablecoin và được so sánh với thương vụ Facebook mua lại Instagram với giá 1 tỷ USD vào năm 2012. Thương vụ đó đã biến một ứng dụng ảnh ít người biết đến thành một trong những tài sản giá trị nhất của Facebook. Tương tự, động thái này được xem là một bước ngoặt tiềm năng, đưa stablecoin trở thành thành phần cốt lõi trong tương lai của Stripe và đẩy nhanh vai trò của chúng trong hạ tầng tài chính phổ thông.

Nhưng động lực này không chỉ giới hạn ở Stripe. SpaceX đã sử dụng stablecoin để hợp nhất doanh thu toàn cầu của Starlink, giúp đơn giản hóa dòng tiền xuyên biên giới và giảm thiểu chi phí chuyển đổi tiền tệ. Trong khi đó, theo The Wall Street Journal, các ngân hàng lớn của Hoa Kỳ, gồm JPMorgan, Bank of America, Citigroup và Wells Fargo, đang ở giai đoạn đầu thảo luận về việc phát triển một sáng kiến stablecoin chung, cho thấy sự quan tâm mạnh mẽ của các tổ chức đối với công nghệ này.

Khung pháp lý rõ ràng

Sự thay đổi trong bối cảnh chính trị Hoa Kỳ đã mở ra một kỷ nguyên mới về tính minh bạch pháp lý cho tài sản số, đặc biệt là stablecoin. Dưới chính quyền mới, SEC đã chuyển từ quản lý bằng biện pháp thực thi sang xây dựng cách tiếp cận dựa trên quy tắc. Chủ tịch mới Paul Atkins đã yêu cầu nhân viên soạn thảo các quy định chính thức về phát hành, lưu ký và giao dịch tài sản số; đồng thời lần đầu tiên ban hành tuyên bố hướng dẫn cách stablecoin neo theo USD và được bảo chứng bằng tài sản dự trữ có thể tránh bị coi là chứng khoán.

Một khuôn khổ lưỡng đảng sắp trở thành luật. Vào tháng 5, Thượng viện đã bỏ phiếu với tỷ lệ 66-32 để thúc đẩy Đạo luật GENIUS (Guiding and Establishing National Innovation for U.S. Stablecoins), dự luật stablecoin toàn diện đầu tiên ở cấp liên bang. Dự luật sẽ yêu cầu tài sản dự trữ bảo chứng theo tỷ lệ một đổi một, cấm tái thế chấp (tức sử dụng tài sản bảo đảm do khách hàng cung cấp cho hoạt động vay hoặc giao dịch) và thiết lập giấy phép liên bang rõ ràng cho các đơn vị phát hành.

Nhìn chung, những diễn biến pháp lý này đang mang lại sự rõ ràng được mong đợi từ lâu. Thông điệp dành cho các tập đoàn lớn, công ty fintech và tổ chức tài chính rất rõ ràng: stablecoin neo theo USD sẽ được coi là tiền, không phải chứng khoán chưa đăng ký.

Washington hiện đã đạt được đồng thuận rằng stablecoin có thể củng cố vai trò toàn cầu của đồng USD. Việc sử dụng rộng rãi stablecoin được kỳ vọng sẽ thúc đẩy nhu cầu đối với các công cụ nợ của Hoa Kỳ và mở rộng phạm vi của hạ tầng tài chính định giá bằng USD.

Ví dụ, riêng Tether nắm giữ hơn 99 tỷ USD tín phiếu Kho bạc Hoa Kỳ, khiến công ty trở thành một trong những chủ sở hữu nợ chính phủ Hoa Kỳ lớn nhất. Điều này cho thấy việc ứng dụng stablecoin ngày càng gắn liền với ảnh hưởng tiền tệ của Hoa Kỳ. Citigroup ước tính rằng đến năm 2030, các đơn vị phát hành stablecoin có thể nắm giữ nhiều trái phiếu Kho bạc Hoa Kỳ hơn bất kỳ khu vực pháp lý riêng lẻ nào hiện nay.

Đáng chú ý, tăng trưởng stablecoin trong lịch sử luôn bám sát sự phát triển của thị trường tiền mã hóa nói chung, chủ yếu vì vai trò ban đầu của chúng là các cặp giao dịch trên sàn. Tuy nhiên, mối tương quan này được kỳ vọng sẽ suy yếu khi stablecoin tiếp tục mở rộng sang các trường hợp sử dụng ngoài lĩnh vực tiền mã hóa, như thanh toán, kiều hối và thương mại trong thực tế.

Hạ tầng trưởng thành

Hạ tầng tiền mã hóa đã tiến bộ đáng kể trong những năm gần đây và Solana là một ví dụ tiêu biểu cho sự tiến bộ này. Là một blockchain có thông lượng cao, chi phí thấp và khả năng xử lý hàng nghìn giao dịch mỗi giây, Solana mang lại quy mô và hiệu quả vượt xa các blockchain thế hệ trước.

Ở cấp độ giao thức cốt lõi, tốc độ đổi mới rất ấn tượng, được thúc đẩy bởi các nâng cấp như thị trường phí cục bộ, mạng dựa trên QUIC, bộ lập lịch giao dịch được cải tiến, Timely Vote Credits (TVC), Chất lượng dịch vụ (QoS) có trọng số theo stake, quá trình phát triển client trình xác thực thứ hai (Firedancer) và việc liên tục gia tăng không gian khối khả dụng.

Trải nghiệm người dùng ở lớp ứng dụng cũng đã tiến bộ đáng kể. Các ví Solana hiện đại như Phantom và Solflare an toàn, trực quan và dễ bắt đầu sử dụng. Trong khi đó, cạnh tranh giữa các nền tảng giao dịch ngày càng gay gắt, giúp người dùng tiếp cận mức chênh lệch giá thấp, thanh khoản sâu và thị trường có độ phản hồi cao.

Solana có vị thế đặc biệt thuận lợi cho việc ứng dụng stablecoin nhờ ra mắt các phần mở rộng token—một tiêu chuẩn mạnh mẽ, được kiểm toán đầy đủ và cung cấp miễn phí. Các phần mở rộng này mở khóa chức năng nâng cao phù hợp với nhu cầu của tổ chức, bao gồm:

Số dư bảo mật: Cho phép ẩn số tiền giao dịch với người tiêu dùng nhưng vẫn hiển thị cho cơ quan quản lý. Cơ chế này tương tự thương mại truyền thống, nơi khách hàng có thể mua hàng mà không làm lộ thông tin tài chính của người bán.

Transfer Hooks: Cho phép hoạt động chuyển token kích hoạt logic chương trình cụ thể. Đây là nền tảng cho các ứng dụng tài chính có thể lập trình trong tương lai, chẳng hạn như logic thu phí khi chuyển hoặc cơ chế tự động kích hoạt quy trình tuân thủ.

Permanent Delegate: Tính năng này cấp cho một địa chỉ được chỉ định quyền kiểm soát liên tục đối với mọi tài khoản token của mint, bao gồm khả năng đốt hoặc chuyển token. Đây là yếu tố thiết yếu cho hoạt động tuân thủ và thực thi quy định, cho phép cơ quan chức năng thực hiện các biện pháp như đóng băng hoặc tịch thu tài sản khi cần.

Cấu trúc bài viết

Bài viết này cung cấp cái nhìn tổng quan về tình hình stablecoin hiện tại trên Solana. Mục tiêu của chúng tôi là định lượng mức độ ứng dụng, làm nổi bật sự đa dạng của các lựa chọn stablecoin và khám phá những trường hợp sử dụng trong thực tế. Phân tích được chia thành năm phần chính:

• Mức độ ứng dụng stablecoin trên Solana – Góc nhìn dựa trên dữ liệu về các chỉ số chính nhằm đánh giá quy mô mạng và mức tăng trưởng sử dụng stablecoin.
• Stablecoin được phát hành trên Solana – Phân tích chi tiết về các đơn vị phát hành stablecoin lớn và tổng quan về những nhà cung cấp stablecoin mới nổi trong nhóm dài.
• Tài chính không biên giới: Mô hình sandwich stablecoin – Khám phá một trong những trường hợp sử dụng stablecoin có tác động lớn nhưng ít được hiểu rõ nhất trong thanh toán xuyên biên giới.
• Giải pháp rút stablecoin khỏi Solana – Đánh giá làn sóng sản phẩm rút tiền mới nhất, kết nối stablecoin trên chuỗi với các hệ thống thanh toán truyền thống.
• Lợi ích của stablecoin đối với người tiêu dùng – Góc nhìn cuối cùng về cách stablecoin trên Solana trao quyền cho người dùng, từ lợi suất DeFi và kiều hối đến ổn định tài chính và tiết kiệm.

Hệ sinh thái stablecoin trên Solana đang phát triển với tốc độ ấn tượng, với các dự án và thông báo mới xuất hiện gần như mỗi tuần. Dù bài viết hướng đến việc cung cấp cái nhìn tổng quan, rộng và mang tính đại diện, tốc độ thay đổi nhanh của lĩnh vực này đồng nghĩa chúng tôi có thể không bao quát mọi diễn biến. Bài viết sẽ mạch lạc nhất khi được đọc theo thứ tự, nhưng mỗi phần đều được thiết kế độc lập và có thể đọc riêng.

Mức độ ứng dụng stablecoin trên Solana

Phần này trình bày dữ liệu chính về xu hướng ứng dụng và sử dụng stablecoin trên Solana, làm nổi bật mức tăng trưởng về khối lượng giao dịch, sự tham gia của người dùng và hoạt động tổng thể trên mạng.

Tổng nguồn cung stablecoin trên Solana

Nguồn cung stablecoin trên Solana tăng nhanh trong quý đầu tiên của năm 2025. Tổng giá trị stablecoin tính bằng USD trên mạng tăng hơn gấp đôi, từ 5,2 tỷ USD vào tháng 1 lên 11,7 tỷ USD vào tháng 2, tương đương mức tăng 2,25 lần. Đợt tăng vọt này trùng với thời điểm ra mắt token TRUMP, sự kiện thu hút sự chú ý toàn cầu đến hệ sinh thái Solana. Pool thanh khoản chính của token TRUMP là một cặp USDC trên sàn giao dịch phi tập trung Meteora.

Đợt tăng mạnh này đã thúc đẩy xu hướng thanh khoản đi lên rộng hơn, bắt đầu từ mức đáy 1,5 tỷ USD vào tháng 12 năm 2023. Mức tăng trưởng này đặc biệt đáng chú ý vì thanh khoản stablecoin của Solana trước đây thường thấp hơn các mạng blockchain lớn khác. Solana đứng thứ ba về thanh khoản stablecoin trong số tất cả mạng blockchain công khai, sau Ethereum và Tron.

Số giao dịch stablecoin hàng tháng trên Solana 

Trong quý 1 năm 2025, Solana ghi nhận trung bình hơn 200 triệu giao dịch stablecoin trên chuỗi mỗi tháng, tiếp nối xu hướng hoạt động mạng mạnh mẽ trong quý. Tháng 1 đạt đỉnh với 263,9 triệu giao dịch, tiếp theo là 237,7 triệu vào tháng 4 (tháng đầy đủ gần nhất có dữ liệu). Con số này tăng gần gấp mười lần so với tháng 9 năm 2023, khi số giao dịch stablecoin hàng tháng chỉ đạt 25,2 triệu.

Khối lượng giao dịch stablecoin trên Solana

Khối lượng giao dịch stablecoin ngang hàng trên Solana cũng đặc biệt mạnh trong năm 2025. Chỉ riêng tháng 1, mạng đã ghi nhận 59,2 tỷ USD giao dịch chuyển stablecoin ngang hàng, tăng đáng kể so với mức đáy chỉ 10,6 tỷ USD vào tháng 9 năm 2024. Dữ liệu ngang hàng chỉ ghi nhận các giao dịch chuyển trực tiếp giữa các địa chỉ ví riêng lẻ, không bao gồm những giao dịch liên quan đến pool thanh khoản, hoạt động chênh lệch giá MEV và giao dịch nội bộ CEX.

Các địa chỉ Solana tương tác với stablecoin

Trong quý 1 năm 2025, số địa chỉ duy nhất tương tác với stablecoin trên Solana mỗi ngày trung bình vượt 3 triệu, đạt đỉnh 4,4 triệu vào tháng 1. Mức tăng trưởng này cao gấp tám lần so với tháng 10 năm 2023, khi hoạt động stablecoin hàng ngày có sự tham gia của 347.000 địa chỉ duy nhất.

Stablecoin được phát hành trên Solana

Solana có một hệ sinh thái stablecoin đa dạng, với các đợt phát hành mới thường xuyên mở rộng số lượng lựa chọn. USDC dẫn đầu cả về khối lượng lẫn mức độ ứng dụng, chiếm hơn 70% tổng stablecoin được phát hành trên chuỗi, tiếp theo là USDt ở vị trí thứ hai vững chắc (~18%). Ngoài hai cái tên dẫn đầu này, một nhóm dài các stablecoin mới nổi đang thu hút sự chú ý, góp phần đa dạng hóa hệ sinh thái và mở rộng lựa chọn cho người tiêu dùng. Phần sau trình bày những thông tin chính về các stablecoin lớn và đang lên hiện hoạt động trên Solana.

USDC (USD Coin)

Do Circle phát hành, USDC là stablecoin được sử dụng rộng rãi nhất trên Solana. Được bảo chứng theo tỷ lệ 1:1 bằng USD hoặc tài sản định giá bằng USD như chứng khoán Kho bạc Hoa Kỳ, USDC là stablecoin mặc định trong nhiều giao thức DeFi nhờ thanh khoản sâu trên chuỗi và khả năng tích hợp rộng.

Circle công bố báo cáo xác nhận hàng tháng về lượng tài sản dự trữ của USDC, cùng danh sách giấy phép công khai đầy đủ. USDC Circle Reserve Fund được lưu ký tại The Bank of New York Mellon và do BlackRock quản lý. Tiền mặt được giữ trong các tài khoản tách biệt tại những tổ chức tài chính chịu sự quản lý của Hoa Kỳ. Công ty đã nộp hồ sơ IPO vào tháng 4 năm nay (hồ sơ S1), với kế hoạch niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán New York.

Circle cung cấp sản phẩm mang tên Circle Mint, cho phép khách hàng tổ chức trực tiếp mint và quy đổi USDC. Theo MiCAR (Quy định về thị trường tài sản mã hóa) của Liên minh châu Âu, Circle cam kết quy đổi mọi token USDC được gửi đến, bất kể người nắm giữ có phải là khách hàng của Circle Mint hay không.

Cross-Chain Transfer Protocol (CCTP) là cơ chế cầu nối không cần cấp quyền trên chuỗi do Circle phát triển, hỗ trợ chuyển USDC an toàn theo tỷ lệ một đổi một giữa các mạng blockchain, bao gồm Solana, thông qua cơ chế đốt và mint gốc.

Nguồn cung USDC được phát hành trên Solana hiện là 9,35 tỷ USD, với 4,3 triệu tài khoản token riêng lẻ.

USDt (Tether)

USDt do Tether Limited phát hành là stablecoin lớn nhất thế giới theo vốn hóa thị trường, với tổng nguồn cung vượt 150 tỷ USD. Ra mắt lần đầu vào năm 2014, USDt là stablecoin đầu tiên và vẫn là stablecoin duy nhất trên thị trường cho đến đầu năm 2018, tiên phong cho mô hình token số được bảo chứng bằng tiền pháp định. USDt ra mắt trên Solana vào tháng 9 năm 2020. 

Tương tự các stablecoin lớn khác, USDt được bảo chứng bằng tiền pháp định, với tài sản dự trữ gồm USD, các khoản tương đương tiền, tiền gửi ngắn hạn và tài sản có tính thanh khoản cao, bao gồm tín phiếu Kho bạc Hoa Kỳ, thỏa thuận mua lại đảo ngược qua đêm và quỹ thị trường tiền tệ. Tether công bố báo cáo đảm bảo hàng quý do công ty kế toán độc lập BDO thực hiện.

Tether cung cấp dịch vụ quy đổi sang tiền pháp định qua trang web Tether.to, nơi người dùng đã xác minh có thể gửi USDt và quy đổi thành tiền pháp định vào tài khoản ngân hàng được liên kết. Số tiền quy đổi tối thiểu là 100.000 USD.

Nguồn cung USDt được phát hành trên Solana hiện là 2,39 tỷ USD, với 1,98 triệu tài khoản token riêng lẻ, khiến USDt trở thành stablecoin lớn thứ hai theo thanh khoản trên mạng.

PYUSD (PayPal USD)

PYUSD do PayPal phối hợp với Paxos Trust Company phát hành đã ra mắt trên Solana vào tháng 5 năm 2024, sau lần đầu xuất hiện trên Ethereum vào tháng 8 năm 2023. Là một stablecoin được bảo chứng bằng tiền pháp định, PYUSD được thế chấp đầy đủ bằng tiền gửi USD, trái phiếu Kho bạc Hoa Kỳ ngắn hạn và các khoản tương đương tiền khác. Token này được phát hành dưới sự giám sát pháp lý của Sở Dịch vụ Tài chính Tiểu bang New York (NYDFS), còn tài sản dự trữ phải tuân theo các báo cáo xác nhận hàng tháng do KPMG thực hiện.

PYUSD là một trong những stablecoin lớn đầu tiên tận dụng các phần mở rộng token của Solana để nâng cao chức năng. Token này tích hợp một số phần mở rộng mint, gồm Permanent Delegate, Transfer Hooks và Transfer Fees.

Nguồn cung PYUSD được phát hành trên Solana hiện là 215,9 triệu USD, với 20.400 tài khoản token riêng lẻ.

USDS (Sky)

Sky, trước đây có tên Maker, là một trong những giao thức lâu đời nhất trong DeFi, bắt đầu từ năm 2014. Ban đầu ra mắt với tên MakerDAO, giao thức trở nên nổi tiếng nhờ stablecoin DAI, sau này được đổi tên thành USDS. Hiện nay, USDS là stablecoin lớn thứ ba theo vốn hóa thị trường, với tổng nguồn cung 4,2 tỷ USD trên tất cả blockchain.

USDS là stablecoin gốc DeFi được thế chấp vượt mức bằng nhiều loại tài sản tiền mã hóa và tài sản trong thế giới thực. Tài sản dự trữ được giữ trên Ethereum mainnet, bao gồm ETH, ETH được stake, trái phiếu Kho bạc Hoa Kỳ và các stablecoin khác, chủ yếu là USDC. Người dùng có thể mint USDS bằng cách mở vị thế nợ có tài sản bảo đảm; vị thế sẽ bị thanh lý nếu giá trị tài sản bảo đảm giảm xuống dưới một ngưỡng nhất định.

Vào tháng 11 năm 2024, Sky mở rộng USDS sang hệ sinh thái Solana bằng khuôn khổ Native Token Transfers (NTT) của Wormhole, cho phép token USDS gốc di chuyển liền mạch giữa Ethereum và Solana.

Nguồn cung USDS được phát hành trên Solana hiện là 102,4 triệu USD, với 7.500 tài khoản token riêng lẻ.

Nhóm dài các stablecoin USD trên Solana 

Solana là nơi quy tụ một hệ sinh thái stablecoin nhóm dài đang phát triển, phục vụ nhiều trường hợp sử dụng và đến từ nhiều đơn vị phát hành khác nhau:

• USDe (Ethena): Stablecoin tổng hợp được thế chấp bằng tiền mã hóa, duy trì tỷ giá neo bằng chiến lược trung lập delta sử dụng ETH được stake và vị thế bán hợp đồng vĩnh viễn.
• FDUSD (First Digital USD): Do First Digital Labs, một tổ chức chịu sự quản lý tại Hồng Kông, phát hành; FDUSD là stablecoin được bảo chứng bằng tiền pháp định, tập trung vào tuân thủ và minh bạch.
• USDG (Global Dollar): Stablecoin của liên minh Global Dollar Network, được hỗ trợ bởi các tên tuổi lớn như Robinhood, Anchorage Digital, Paxos và Galaxy.
• AUSD (Agora USD): Stablecoin được thế chấp bằng tiền mặt, trái phiếu Kho bạc Hoa Kỳ và các thỏa thuận repo. Agora được thành lập bởi một thành viên trong gia đình sáng lập công ty quản lý tài sản VanEck.
• sUSD (Solayer USD): Stablecoin sinh lãi không cần cấp quyền đầu tiên của Solana (IBE), được thế chấp bằng tín phiếu kho bạc ngắn hạn.
• MoveUSD: Stablecoin do CFX Labs, một công ty fintech tại Hoa Kỳ, phát triển và tập trung vào thanh toán xuyên biên giới.
• cfUSD (Brale): Do nhà cung cấp hạ tầng thanh toán Brale của Hoa Kỳ phối hợp với Coinflow phát hành.
• USDY (Ondo USD Yield): Stablecoin sinh lợi suất do Ondo Finance phát hành và được bảo chứng bằng trái phiếu Kho bạc Hoa Kỳ cùng tiền gửi ngân hàng.
• PST (Huma): Stablecoin gốc của Huma PayFi Network, được Solana, Circle và Galaxy Digital hỗ trợ.
• *USD (Perena): USD Star là token LP chủ lực của giao thức Perena, được bảo chứng bằng một rổ token PYUSD, USDC và USDt có trọng số.
• yUSD (Synatra): Token biên nhận đại diện cho USDC được stake trong giao thức Synatra, cho phép tham gia các chiến lược tạo lợi suất.

Cần lưu ý rằng sự đa dạng ngày càng tăng trong thiết kế stablecoin có thể gây nhầm lẫn, đặc biệt về tài sản bảo chứng. Với người dùng bán lẻ thông thường, việc xác định một stablecoin được bảo chứng bằng tiền pháp định, thế chấp bằng tiền mã hóa hay vận hành bằng các cơ chế phức tạp hơn như chiến lược giao dịch trung lập delta thường không rõ ràng. Điều này tạo ra một phổ rủi ro, từ các token được quản lý thận trọng theo mô hình ngân hàng chuyên biệt, được bảo chứng hoàn toàn bằng tiền mặt hoặc trái phiếu kho bạc, đến các token tham chiếu tài sản mang tính đầu cơ hơn, có lợi suất cao hơn và được bảo chứng bằng tiền mã hóa, tài trợ thương mại hoặc các tài sản bảo đảm phi truyền thống khác. 

Vấn đề này có thể gia tăng khi ngày càng nhiều stablecoin tham gia thị trường. Có thể cần tính minh bạch cao hơn và các tiêu chuẩn phân loại rõ ràng hơn để giúp người dùng đánh giá rủi ro cũng như độ tin cậy của các mô hình stablecoin khác nhau.

Tài chính không biên giới: Mô hình sandwich stablecoin

Stablecoin đang ngày càng được sử dụng làm hạ tầng thanh toán phía sau cho các khoản thanh toán xuyên biên giới toàn cầu. Nhiều người coi đây là trường hợp sử dụng đột phá đang thúc đẩy làn sóng ứng dụng stablecoin hiện nay. Thuật ngữ “sandwich stablecoin” trở nên phổ biến như một cách giải thích việc stablecoin được sử dụng để hỗ trợ thanh toán quốc tế. Mô hình rất đơn giản:

• Chuyển đổi tiền pháp định địa phương của khu vực A thành stablecoin
• Chuyển stablecoin định giá bằng USD ra quốc tế qua một blockchain như Solana
• Chuyển đổi stablecoin thành tiền pháp định địa phương của khu vực B‍

Quy trình này phản ánh mô hình định tuyến thanh khoản thường thấy khi giao dịch token trên các sàn giao dịch phi tập trung. TokenA -> Token gốc (SOL) -> Token B là một tuyến giao dịch phổ biến vì các cặp với token gốc thường có thanh khoản cao hơn, cho phép khớp lệnh ở mức giá tốt hơn và với quy mô giao dịch lớn hơn.

Đồng USD giữ vai trò trung tâm trên thị trường ngoại hối (FX) toàn cầu, xuất hiện trong gần 90% tổng số giao dịch FX và là đồng tiền được giao dịch nhiều nhất thế giới. Sự thống trị này trải rộng trên mọi công cụ FX chính và mọi loại đối tác. Theo dữ liệu của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS), USD xuất hiện trong ít nhất 85% giao dịch trên thị trường giao ngay, kỳ hạn và hoán đổi. Điều này đồng nghĩa thanh khoản sâu nhất và báo giá tốt nhất thường nằm ở các giao dịch hoán đổi giữa nội tệ và USD. Doanh nghiệp được hưởng lợi từ tỷ giá hối đoái nội tệ ở mỗi đầu của giao dịch sandwich stablecoin, qua đó giảm chi phí chuyển đổi.

Hệ thống này hỗ trợ dòng tài chính nhanh hơn, rẻ hơn và dễ tiếp cận hơn, đặc biệt giữa các khu vực có kết nối tài chính yếu. Ví dụ, tại Mỹ Latinh, các nhà nhập khẩu có thể thanh toán cho nhà cung cấp châu Á thông qua sandwich stablecoin. Những giao dịch vốn thường mất nhiều ngày nay có thể hoàn tất trong vài phút, giúp hàng hóa lưu chuyển nhanh hơn, giảm chi phí lưu kho và cải thiện đáng kể hiệu quả sử dụng vốn lưu động.

Luồng sandwich stablecoin trừu tượng hóa blockchain khỏi người dùng cuối. Người dùng có thể giao dịch bằng tiền pháp định địa phương mà không cần trực tiếp sử dụng stablecoin, nên không cần học kiến thức mới hay thay đổi hành vi. Đó đơn giản chỉ là một API khác.

Thị trường thanh toán xuyên biên giới ngoài mảng bán buôn có tổng thị trường khả dụng (TAM) toàn cầu ước tính là 39,9 nghìn tỷ USD vào năm 2024 và dự kiến tăng lên 64,5 nghìn tỷ USD vào năm 2032, tương ứng tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) 6,2%. 

Các trường hợp sử dụng phổ biến cho chuyển giá trị xuyên biên giới gồm:

• Kiều hối
• Thanh toán từ các sàn thương mại điện tử
• Thanh toán cho nhà cung cấp và thanh toán B2B
• Bảng lương quốc tế

Trong bối cảnh này, lớp blockchain của sandwich stablecoin là thành phần hiệu quả nhất, đặc biệt trên các mạng hiệu năng cao như Solana. Giao dịch chuyển stablecoin ngang hàng trên Solana có chi phí dưới 0,01 USD và được hoàn tất trong chưa đầy một giây. Một lệnh CLI duy nhất có thể lập tức tạo miễn phí các địa chỉ ví mới. Solana hoạt động 24/7 và luôn khả dụng ở mọi múi giờ cũng như ngoài giờ hành chính.

Những thách thức vận hành của tài chính không biên giới là gì?

Các phần phức tạp và tốn nhiều tài nguyên hơn trong giao dịch chuyển stablecoin xuyên biên giới nằm ở hạ tầng nạp và rút. Những lớp này xử lý việc chuyển đổi giữa tiền pháp định địa phương và stablecoin, đồng thời đòi hỏi tích hợp sâu với hệ thống tài chính địa phương. 

Các yêu cầu vận hành chính gồm:

Tuân thủ quy định 

Bao gồm các quy trình nghiêm ngặt về KYC (Xác minh danh tính khách hàng), KYB (Xác minh doanh nghiệp) và AML (Chống rửa tiền) nhằm đáp ứng yêu cầu tại từng khu vực pháp lý và ngăn chặn gian lận.

Tìm nguồn thanh khoản

Tiếp cận thanh khoản stablecoin (ví dụ: USDC, USDT) thông qua các nhà cung cấp như Circle, ZeroHash, Bridge, sàn giao dịch hoặc nhà tạo lập thị trường để hỗ trợ quyết toán đúng thời hạn.

Truyền tin và siêu dữ liệu

Truyền dữ liệu giao dịch, chẳng hạn như chỉ dẫn FBO (Vì lợi ích của) và mã định danh định tuyến, đến các nhà cung cấp dịch vụ rút tiền và đối tác ngân hàng để đảm bảo tiền đến đúng người thụ hưởng.

Bảo mật

Cơ chế lưu ký an toàn trên chuỗi, kiểm soát truy cập được ủy quyền và các giao thức bảo mật vận hành để quản lý dòng tiền giá trị lớn.

Điều phối thanh toán

Linh hoạt chọn kênh thanh toán hiệu quả nhất, dù là tiền gửi ngân hàng địa phương, tiền di động hay mạng lưới thẻ, để chuyển tiền pháp định đến đích.

Sphere là một đội ngũ nổi bật xây dựng trên Solana, chuyên về hạ tầng nạp và rút. Các sản phẩm SpherePay và SphereNet sử dụng mô hình sandwich stablecoin để hỗ trợ thanh toán xuyên biên giới giữa các hệ thống thanh toán theo thời gian thực (RTP) trong nước như Pix của Brazil, Internet Banking Payment System (IBPS) của Trung Quốc, UPI của Ấn Độ và FedNow của Hoa Kỳ.

Giải pháp rút stablecoin khỏi Solana

Theo truyền thống, blockchain hoạt động như các hệ thống tài chính biệt lập với kết nối hạn chế tới nền kinh tế thực rộng lớn hơn. Người dùng bán lẻ phải dựa vào quy trình nạp và rút phức tạp do một số ít sàn giao dịch tập trung kiểm soát, đóng vai trò cổng vào hệ sinh thái tiền mã hóa rộng lớn hơn.

Mô hình đó đang thay đổi. Một làn sóng sản phẩm mới đang thu hẹp khoảng cách bằng cách liên kết trực tiếp số dư stablecoin trên Solana với thẻ ghi nợ trả trước, cả thẻ vật lý lẫn thẻ ảo, cũng như với tài khoản ngân hàng ảo. Các sản phẩm này cho phép người dùng dễ dàng chi tiêu stablecoin tại hàng triệu đơn vị chấp nhận thanh toán trên toàn thế giới, phá bỏ rào cản giữa nền kinh tế trên chuỗi và hoạt động tài chính hàng ngày.

Người dùng thường phải hoàn tất quy trình xác minh KYC (Xác minh danh tính khách hàng) tiêu chuẩn để sử dụng các dịch vụ này. Dịch vụ có thể vận hành theo mô hình lưu ký, bán lưu ký hoặc tự lưu ký. Sau khi được phê duyệt, người dùng có thể dễ dàng liên kết thẻ với tài khoản Apple Pay hoặc Google Wallet. Đơn vị chấp nhận thanh toán nhận nội tệ, trong khi số dư stablecoin USDC tương ứng được trừ khỏi tài khoản thẻ.

So sánh thẻ ghi nợ stablecoin trên Solana

Dưới đây là một số ví dụ về mô hình này:

KAST

Nền tảng ngân hàng số KAST cung cấp thẻ Visa vật lý và kỹ thuật số được liên kết trực tiếp với số dư USDC trên chuỗi Solana, cho phép người dùng nhận 2–6% điểm thưởng khi chi tiêu. Thông qua quan hệ đối tác với Bridge, KAST cũng cho phép người dùng mở tài khoản ngân hàng ảo tại Hoa Kỳ, hỗ trợ chuyển khoản Fedwire tức thì và gửi hoặc rút tiền qua hệ thống thanh toán bù trừ tự động.

Fuse

Được phát triển bởi Squads, giao thức multisig xây dựng trên Solana, Fuse là ứng dụng ví tài chính cá nhân cung cấp thẻ Visa trả trước ảo của Lead Bank, cũng thông qua quan hệ đối tác với Bridge. Người dùng còn có thể mở tài khoản ngân hàng ảo để nhận thanh toán bằng USD và euro, đồng thời kiếm lợi suất từ stablecoin qua tích hợp DeFi với Drift và Lulo.

Sanctum

Nhà cung cấp hạ tầng staking thanh khoản Sanctum đang phát triển Cloud Card, thẻ ghi nợ đầu tiên vận hành bằng Liquid Staking Token (LST), hợp tác cùng công cụ tổng hợp DEX phổ biến Jupiter và BasedApp. Dự kiến ra mắt vào quý 4 năm 2025, Cloud Card sẽ có mặt tại hơn 100 quốc gia.

Solflare

Cùng với Mastercard, nhà cung cấp ví Solana Solflare sẽ ra mắt thẻ ghi nợ mang thương hiệu riêng, cho phép người dùng chi tiêu USDC trực tiếp từ ví tự lưu ký Solflare. Đợt triển khai ban đầu sẽ dành cho Vương quốc Anh và Khu vực Kinh tế châu Âu (EEA). 

Solayer

Đội ngũ gốc Solana Solayer hiện cung cấp cho người dùng thẻ ghi nợ Emerald Visa, khả dụng tại hơn 100 quốc gia. Thẻ này cho phép người dùng nhận lợi suất 4% trên số dư tiết kiệm thông qua sUSD, stablecoin của Solayer được bảo chứng bằng tín phiếu Kho bạc Hoa Kỳ.

MoonPay

Trong tháng này, MoonPay công bố ra mắt thẻ Mastercard mang thương hiệu riêng, liên kết với số dư stablecoin trên chuỗi của người dùng. Sáng kiến này sử dụng hạ tầng dựa trên API stablecoin từ Iron, một đơn vị vận hành Solana Permissioned Environment (SPE) được MoonPay mua lại vào đầu năm nay.

Xu hướng các nền tảng tiền mã hóa phát hành thẻ ghi nợ để khách hàng chi tiêu bằng stablecoin không chỉ giới hạn ở Solana. Các tổ chức khác phát hành thẻ liên kết với số dư stablecoin gồm MetaMask, Kraken, Biptap và Bitrefill.

Lợi ích của stablecoin đối với người tiêu dùng

Đối với người tiêu dùng, tiết kiệm và chi tiêu bằng stablecoin là lựa chọn thay thế hấp dẫn cho tiền pháp định địa phương có lạm phát cao và chịu hạn chế chuyển tiền quốc tế. Stablecoin mang lại khả năng tự lưu ký, tiếp cận lợi suất từ DeFi hoặc tín phiếu kho bạc và sử dụng tài khoản định giá bằng USD.

Khả năng tạo lợi suất hấp dẫn

Stablecoin là xương sống tài chính của tài chính phi tập trung (DeFi), hỗ trợ các chiến lược cho vay, vay và tạo lợi suất trên khắp Solana. Không giống tiền gửi ngân hàng truyền thống thường có lãi suất thấp, người nắm giữ stablecoin có thể tự do tiếp cận nhiều cơ hội tạo lợi suất với mức sinh lời cao hơn.

Kamino, giao thức DeFi hàng đầu trên Solana với tổng giá trị khóa (TVL) 2,44 tỷ USD, là điểm đến chính cho những người tìm kiếm lợi suất từ stablecoin. Nền tảng hỗ trợ các thị trường cho vay USDC, USDT, PYUSD, USDG, USDS và FDUSD, đồng thời đã xây dựng được uy tín vững chắc về độ tin cậy. Nền tảng được củng cố bởi nhiều cuộc kiểm toán bảo mật, một đội ngũ phát triển được đánh giá cao và lịch sử vận hành minh bạch, không có sự cố khai thác lớn hay thất thoát tiền của người dùng. 

Pool stablecoin lớn nhất trên Kamino là thị trường USDC chính, hiện nắm giữ 314,07 triệu USDC, tăng từ 114,34 triệu chỉ sáu tháng trước (tăng 2,7 lần). Lợi suất của thị trường cho vay này thay đổi linh hoạt theo nhu cầu, tăng vọt lên hơn 20% trong các giai đoạn hoạt động cao như tháng 1 và giảm xuống 2–3% trong những thời điểm yên ắng hơn. Trong 90 ngày qua, lợi suất trung bình ổn định ở khoảng 5%. Mức lợi nhuận này chủ yếu đến từ các nhà giao dịch sử dụng đòn bẩy vay stablecoin để tăng mức tiếp xúc với những tài sản biến động mạnh hơn.

Việc tiếp cận các mức lợi suất này rất đơn giản: người dùng Solana chỉ cần gửi stablecoin vào Kamino để sinh lời. Ngoài cho vay, các nguồn lợi suất thay thế gồm:

• Pool thanh khoản tạo thu nhập từ phí giao dịch.
• Chiến lược trung lập delta trên thị trường hợp đồng vĩnh viễn, nơi lợi suất được tạo ra từ chênh lệch funding rate.
• Stablecoin có sẵn khả năng sinh lợi suất, chẳng hạn những loại được bảo chứng bằng tín phiếu Kho bạc Hoa Kỳ và chuyển lợi suất trực tiếp cho người nắm giữ (một số loại đã được đề cập trong phần ‘Stablecoin được phát hành trên Solana’).

Tuy nhiên, lợi suất DeFi đi kèm rủi ro cao hơn. Dù hoạt động kiểm toán và giám sát đã có những bước tiến đáng kể, các sự cố khai thác vẫn đôi khi xảy ra.

Công cụ lưu trữ giá trị

Tại những khu vực đang đối mặt với bất ổn kinh tế hoặc lạm phát cao, stablecoin đã trở thành lựa chọn thay thế được ưa chuộng cho nội tệ để lưu trữ giá trị ổn định. Stablecoin cung cấp phương thức đáng tin cậy để bảo toàn sức mua và phòng ngừa biến động của nội tệ. Điều này đặc biệt có tác động tại các thị trường mới nổi, nơi doanh nghiệp và cá nhân bị hạn chế khả năng tiếp cận tài khoản ngân hàng định giá bằng USD. Stablecoin mang lại một lựa chọn thay thế, hoạt động như tài khoản đại diện cho USD và dễ dàng tiếp cận.

Hậu quả kinh tế vĩ mô của việc tiền tệ liên tục mất giá, chẳng hạn niềm tin người tiêu dùng suy giảm và đầu tư sụt giảm, làm trầm trọng thêm tình trạng xói mòn GDP theo thời gian, qua đó củng cố sự phụ thuộc ngày càng lớn vào các tài sản số neo theo USD như một cứu cánh cho ổn định tài chính. Tại nhiều thị trường trong số này, stablecoin thường xuyên được giao dịch ở mức giá cao hơn mệnh giá, phản ánh mức độ sẵn sàng chi trả của người dùng để đổi lấy sự ổn định và bảo toàn vốn. 

Kiều hối và giao dịch xuyên biên giới

Stablecoin đang chuyển đổi hoạt động thanh toán và kiều hối xuyên biên giới, cung cấp lựa chọn thay thế nhanh hơn, rẻ hơn và dễ tiếp cận hơn so với các kênh chuyển tiền truyền thống. Các hệ thống cũ thường áp phí cao, có thời gian quyết toán dài và yêu cầu trung gian; đây là những rào cản ảnh hưởng không cân xứng đến lao động nhập cư và nhóm dân số chưa được phục vụ đầy đủ bởi ngân hàng.

Với stablecoin, người dùng có thể gửi tiền trực tiếp ngang hàng qua biên giới gần như tức thì, tránh được sự kém hiệu quả của các kênh tiền pháp định và nhà cung cấp dịch vụ chuyển tiền tập trung. Điều này giúp lao động nhập cư hỗ trợ gia đình hiệu quả hơn.

Để minh họa tác động, theo dữ liệu từ Chainalysis, gửi khoản kiều hối 200 USD từ châu Phi cận Sahara bằng stablecoin rẻ hơn khoảng 60% so với phương thức chuyển tiền truyền thống dựa trên tiền pháp định, nhờ đó người nhận nhận được nhiều tiền hơn và phần thất thoát do phí ít hơn.

Kết luận

Bài viết này đã khám phá bức tranh stablecoin đang phát triển nhanh chóng trên Solana. Trước tiên, chúng tôi định lượng các xu hướng ứng dụng hiện tại và phân tích những chỉ số chính phản ánh mức sử dụng mạng ngày càng tăng. Sau đó, chúng tôi xem xét chi tiết nhiều loại stablecoin được phát hành trên Solana, từ các tên tuổi lớn được bảo chứng bằng tiền pháp định đến những tài sản mới nổi trong nhóm dài với thiết kế sáng tạo.

Chúng tôi cũng xem xét một trong những trường hợp sử dụng hấp dẫn nhất—thanh toán xuyên biên giới—qua lăng kính của mô hình “sandwich stablecoin”. Ngoài ra, chúng tôi đã đánh giá những diễn biến mới nhất trong các giải pháp rút stablecoin. 

Cuối cùng, chúng tôi nhấn mạnh những lợi ích mà stablecoin trên Solana mang lại cho người tiêu dùng, bao gồm khả năng tiếp cận các cơ hội DeFi, lựa chọn kiều hối tốt hơn và mức độ ổn định tài chính cao hơn.

Với thông lượng cao, chi phí giao dịch thấp, hệ sinh thái nhà phát triển vững mạnh và cơ sở người dùng tích cực, Solana có vị thế đặc biệt thuận lợi để trở thành trung tâm hàng đầu cho làn sóng ứng dụng stablecoin tiếp theo.

Tài liệu tham khảo thêm

• Bảng điều khiển phân tích stablecoin trên chuỗi của Visa
• Kỷ nguyên stablecoin - Blog Squads
• Neo giữ các nền kinh tế: Vai trò của stablecoin tại các thị trường mới nổi - Blog Squads